Siamsouth.com ศิลปวัฒนธรรม ท่องเที่ยว ธรรมะ ภาคใต้
เพื่อชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และประชาชนไทย

เข้าสู่ระบบด้วยชื่อผู้ใช้ รหัสผ่าน และระยะเวลาในเซสชั่น
17 กรกฎาคม, 2561, 20:54:10

   

ผู้เขียน หัวข้อ: เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (พัด หรือ พัฒน์)  (อ่าน 4846 ครั้ง)
0 สมาชิก และ 1 บุคคลทั่วไป กำลังดูหัวข้อนี้






หน้า: [1]
นภดล มณีวัต
ผู้ดูแลบ้าน
ผู้บัญชาการสูงสุด
*****


เพศ: ชาย
กระทู้: 19,903
สมาชิกลำดับที่ 2
คนจนผู้ยิ่งใหญ่


เว็บไซต์

| |

« เมื่อ: 24 กรกฎาคม, 2554, 20:01:03 »

เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (พัด หรือ พัฒน์)



ประวัติ
         
เจ้าพระยานครศรีธรรมราช เดิมชื่อพัดหรือพัฒน์ มีฐานะเป็นหม่อมเจ้าในกรมหมื่นอินทรพิทักษ์ รัชกาลที่ ๓๓ แห่งกรุงศรีอยุธยา เป็นบุตรเขยของเจ้าพระยานครศรีธรรมราช (หนู)มีภรรยาชื่อท่านผู้หญิงนวล ซึ่งเป็นธิดาของเจ้าพระยานครศรีธรรมราช (หนู)  ภายหลังภรรยาถึงแก่กรรม  สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชได้พระราชทาน พระสนมปรางมาให้เป็นภรรยา แต่บังเอิญท่านผู้หญิงปรางมีครรภ์ติดมาด้วย เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (พัด)รับพระราชทานเอาไว้แต่ให้อยู่ในฐานะแม่วัง  ไม่ได้ข้องเกี่ยวตามฐานะภรรยาแต่อย่างใด และเลี้ยงดูบุตรอย่างทนุถนอมยิ่ง  เจ้าพระยานครศรีธรรมราช  (พัด)ถึงแก่อสัญกรรม ใน พ.ศ. ๒๓๕๘ มีบุตรธิดาหลายคนที่สำคัญคือ
         
๑.เจ้าจอมมารดานุ้ยใหญ่ เป็นธิดาของท่านผู้หญิงนวล เป็นเจ้าจอมมารดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก มีโอรสองค์สำคัญ คือสมเด็จกรมพระราชวังบวรมหาศักดิพลเสพ เป็นกรมพระราชวังบวร ในพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว         
๒.เจ้าจอมมารดานุ้ยเล็ก เป็นธิดาของท่านผู้หญิงนวล เป็นเจ้าจอมมารดาในกรมพระราชวังบวรมหาสุทธิสุรสิงหนาท ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมีพระธิดาองค์สำคัญคือ พระองค์เจ้าหญิงปัทมราช         
๓.เจ้าพระยาศรีธรรมโศกราช ชาติเดโชชัยมไหสุริยาธิบดี อภัยพิริยปรากรมพาหุ เจ้าพระยานครศรีธรรมราช (น้อย)เป็นบุตรของท่านผู้หญิงปราง         
๔.พระยาภักดีภูธร(ฉิม)รับราชการฝ่ายกรมพระราชวังบวร         
๕.ท่านผู้หญิงหนู ภรรยาเจ้าพระยาทิพากรวงศ์ (ขำ)         
๖.พระราชภักดี (ร้าย) ยกกระบัตรเมืองนครศรีธรรมราช         
๗.คุณใจ มหาดเล็ก         
๘.คุกเริด มหาดเล็ก




ผลงานและเกียรติคุณที่ได้รับ
         
๑.การดำรงตำแหน่ง

เจ้าพระยานครศรีธรรมราช(พัด)รับราชการตั้งแต่ในรัชสมัยพระเจ้าตากสินมหาราช จนถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ได้ดำรงตำแหน่งที่สำคัญ ๆ ดังนี้


         
๑)เป็นอุปราชเมืองนครศรีธรรมราช ของเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช (หนู)ในสมัยกรุงธนบุรี เมืองนครศรีธรรมราชมีฐานะเป็นหัวเมืองประเทศราช
         
๒)เป็นผู้สำเร็จราชการเมืองนครศรีธรรมราช ใน พ.ศ.๒๓๒๗ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก ได้รับยศเป็นเจ้าพระยาศรีธรรมโศกราช ชาติเดโชชัย มไหสุริยาธิบดี อภัยพิริยปรากรมพาหุในสมัยรัตนโกสินทร์ นครศรีธรรมราชถูกลดฐานะจากเมืองประเทศราช ลงมาเป็นหัวเมืองชั้นนอก แยกเมืองสงขลาที่เคยให้นครศรีธรรมราชปกครอง โอนอำนาจไปขึ้นตรงต่อกรุงเทพฯ   ราชธานี   ส่วนปัตตานี   ไทรบุรี   ตรังกานู   กะลันตัน   ให้ขึ้นตรงกับสงขลา   เป็นการลดอำนาจนครศรีธรรมราช และยกเมืองสงขลาขึ้นมาคานอำนาจ
         
๓)เป็นจางวางเมืองนครศรีธรรมราช ทำหน้าที่ปรึกษาราชการของผู้สำเร็จราชการเมืองนครศรีธรรมราช    ในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ได้รับยศเป็นเจ้าพระยาสุธรรมมนตรี ศรีโศกราชวงศ์ เชษฐพงศ์ฤาไชยอนุไทยธิบดี อภัยพิชิตปรากรมพาหุ
         


๒. ผลงานที่สำคัญ
         
๑)ตามเสด็จสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชออกทำสงคราม จนมีชัยชนะได้รับความชอบหลายครั้ง จนเป็นที่โปรดปรานของสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีอย่างยิ่ง
         
๒)ปฏิบัติหน้าที่ในราชการในตำแหน่งอุปราชเมืองนครศรีธรรมราช ผู้สำเร็จราชการเมืองนครศรีธรรมราชอย่างเต็มความสามารถ ซื่อสัตย์สุจริตต่อหน้าที่และผู้บังคับบัญชาจงรักภักดีต่อพระมหากษัตริย์  เมื่อชราภาพไม่สามารถปฏิบัติราชการได้ดีเท่าที่ควร จึงกราบถวายบังคมทูลลาออกเปิดโอกาสให้ผู้ที่มีความสามารถขึ้นมาทำหน้าที่แทน
แจ้งลบกระทู้นี้หรือติดต่อผู้ดูแล   บันทึกการเข้า




หน้า: [1]
  พิมพ์  
 
กระโดดไป: